Sağlık, Sağlıklı Yaşam, Cinsel Sağlık

Site 1. rengi

Site 2. rengi

Topbar rengi

Menü ikon

Menü hover

Menü arama

Footer rengi

Tasarım

Kalp Yetmezliğine Yol Açabiliyor!

03.04.2021
41
Kalp Yetmezliğine Yol Açabiliyor!

Sigara İçen Her 5 Bireyden Bkocaman Koah Hastası!

Özellikle sabahları ortaya çıkan kronik öksürük ve balgam, genellikle sigaranın natürel bir neticeyi olarak görülüp, umursanmıyor. Oysa bu yakınmalar sigara içen her 5 bireyden 1’inde görülen ve ülkemizde 3. vefat sebebi olan KOAH hastalığının ilk bulguları olabiliyor!

Kronik Obstrüktif tıkayıcı Akciğer Hastalığı sözcüklerinin baş harflerinden oluşan KOAH, hava yollarının ilerleyici ve kalıcı tıkanıklığını ifade ediyor. Kronik bronşit ve amfizem gibi 2 ayrı hastalığın bileşiminden oluşan KOAH dünyada 4. ülkemizde ise 3. vefat sebebini oluşturuyor. Bunun en ehemmiyetli nedeni ise ülkemizde 40 yaş üstü her 5 bireyden 1’inde görülen KOAH’ın gerek dünyada, gerekse ülkemizde yeterince öğrenilmemesi. Zamanında tanı konulamadığı için de rehabilitasyonunda eksik kalınıyor. Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Ceyda Erel Kırışoğlu, KOAH’ın ilk bulguları olan inatçı öksürük ile balgam şikayetinde kesinlikle bir hekime müracaat etilmesi gerektiğine dikkat toplayarak, “Zira erken yarıyılda, sigaranın vazgeçilmesi ile bulgular gerileyebiliyor ve hastalığın ilerlemesi önlenebiliyor. Bunun aksine geç kalındığında ise hasta yatağa bağımlı hale gelebiliyor ve yaşamını kaybedebiliyor” diyor.

En Ehemmiyetli Sebebi Sigara Bağımlılığı!

KOAH gelişiminde en ehemmiyetli neden, sigara bağımlısı olmak. Sigara dumanında bulunan hasarlı gaz ve partiküller akciğerlerde, hatta tüm bedende hücre savaşının gelişimine neden oluyor. Bu savaş da havayollarında kalıcı daralma, çoğalan balgam üretimi ve akciğer dokusunun sefil olması ile sonuçlanıyor. Sigara içenlerde KOAH büyüme tehlikeyi yüzde 20 gibi yüksek bir oranda izliyor. Yaşın ilerlemesiyle beraber bu oranda çoğalış görülüyor. Aynı biçimde pasif olarak sigara dumanına maruz kalınması da KOAH büyüme tehlikesini arttırıyor. Öyle ki haftada 40 saatten fazla ve 5 seneden uzun süreli sigara dumanına maruz kalan bireylerde KOAH büyüme tehlikeyi yüzde 50 oranını çoğalıyor. Seyrek ailesel olarak alfa1 antitripsin ismi verilen bir enzim noksanlığı, konut içinde odun, odun kömürü, gibi mahsullerin yakılması neticeyi çıkan zehirli gazların solunması, ayrıca etrafsal ve işsel olarak muhtelif gaz ve dumana maruz kalmak da KOAH’tan mesul yakalanıyor.

İlk Belirtileri Öksürük Ve Balgam

KOAH esas olarak 3 bulgu ile ortaya çıkıyor; öksürük, soluk darlığı ve balgam çıkarma! Hastalığın ilk bulgularını kronik öksürük ve balgam oluşturuyor. Başlangıçta öksürük seyrek ortaya çıkarken veya yalnızca sabahları büyürken aylar, seneler içinde şiddetleniyor ve gün süresince devam eder hale geliyor. Astım hastaları gibi KOAH hastalarında da ıslık çalar gibi hışıltılı solunum veya göğüste sıkışıklık hissi görülebiliyor. Soluk darlığı ise daha ileriki yarıyıllarda ortaya çıkıyor. Hastalar soluk darlığını tıkanma, hava açlığı, soluk almada güçlük, ivedi yorulma, soluk alamama veya verememe olarak belirliyor. Soluk darlığı genellikle solunum işlevlerinin yarısı kaybedildikten sonra seziliyor. Başlangıç yarıyılında yalnızca eforla ortaya çıkarken, hastalık ilerledikçe giyinip soyunmak, tıraş olmak, yemek yemek gibi çok kolay günlük etkinliklerde, hatta istirahat halinde dahi soluk soluğa kalınmasına yol açabilecek şiddete erişebiliyor.

Kalp Yetmezliğine Neden Olabiliyor!

Akciğerde fazla derecede hava mapusu olduğunda göğüs kafesindeki adaleler de solunuma katılabiliyor. Sanki koşarken tüketilen enerjiye denk enerji tüketimi yalnızca soluk alıp vermede kullanılıyor. Bu sebeple bazı KOAH hastalarında ciddi adale eforu kaybı, zayıflama ve fazla cılızlık büyüyor. KOAH’a bağlı sağ kalp yetmezliği büyüdüğünde ise bacaklarda fazla derecede ödem, boyun damarlarında besbellileşme ve düz uyuyamama gibi meseleler ortaya çıkıyor. Ayrıca hastalarda uykuya eğilim, absürt bilinçdışı konuşmalar, gözlerde kızarıklık ve dudaklarda morarma gibi bulgular da görülebiliyor.

Solunum İşlev İle Koah Tehlikeyi Belirleniyor

KOAH tanısı hastanın hikayesi, tetkik belirtileri ve solunum işlev testleri ile konuyor. Özellikle sigara içenlerde kronik öksürük, soluk darlığı ve balgam çıkarma meseleyi olan her hastanın solunum işlev testi, başka bir deyişle spirometri ile değerlendirilmesi erken tanıda büyük ehemmiyet taşıyor. Test neticesine ve hastanın yakınmalarına göre KOAH hafif, orta, ağır ve çok ağır olarak 4 ayrı grupta değerlendiriliyor. Bu test hem KOAH tanısının konmasında hem de rehabilitasyon ile hastalığın seyrinin takibinde büyük ehemmiyet taşıyor ve kesinlikle uygulanması gerekiyor. Akciğer röntgeni, gerektiğinde biyokimya ve kan sayımı gibi testler, atar damarda oksijen ve karbondioksit ölçümü için atardamar kan gazı çalışılması gerekebiliyor.

Rehabilitasyonda İlk Adım Sigarayı Bırakmak

KOAH rehabilitasyonunda ilk adımın sigarayı vazgeçmek olduğunu belirten Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Ceyda Erel Kırışoğlu, “Erken yarıyılda, rehabilitasyon ile hastalığın ilerlemesi ve yakınmaların eksilmesi sağlanıyor. Hastanın hayat niteliği artıyor ve süresi uzuyor. Ancak rehabilitasyonda geç kalındığında sağlık kurumunda veya yoğun bakım birimlerinde rehabilitasyon ihtiyacına neden olabilecek saldırı ismi verilen ara makûslaşmalar olabiliyor.” ihtarında bulunuyor. Bu yarıyılda altta uyuyan sebebe bağlı uygulanan rehabilitasyonun yanı gizeme KOAH’ta kullanılan soluk açıcı, havayolundaki cerahati eksilten ve soluk yoluyla uygulanan rehabilitasyonlara da müracaat etiliyor. Antibiyotik, balgamı yumuşatan ilaçlar, su tuz balansının hakimiyeti, kanda pıhtılaşmayı yasaklayacak rehabilitasyonlar da uygulanıyor. Hastanın vaziyetine göre oksijen rehabilitasyonu, maske ile tazyikli hava uygulamaları, gerektiğinde ise solunumu birebir yapan mekanik ventilatörler ile rehabilitasyon uygulamaları yapılıyor. Ağır KOAH hastalarının kesinlikle beslenme kumpası açısından da bilgilendirilmeleri gerekiyor. Bu hasta grubuna yağdan, karbonhidrattan ve süt ile balık gibi fosfordan zengin mahsuller öneriliyor.

Rahat Bir Soluk İçin…

Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Ceyda Erel Kırışoğlu, KOAH hastalarının günlük hayatta ve soluk darlığı oluştuğunda rahat soluk alabilmeleri için nelere dikkat etmeleri gerektiğini şöyle sıraladı:

Rahat Soluk Almak İçin

• Havanın lekeli olduğu günlerde muhtemel olduğunca dışarı çıkmaktan kaçının.

• Soğuk havada ağız ve burnunuzu atkıyla kapayın.

• Evin içinde kuruluğu yasaklayın. Bunun için soba veya kaloriferin yanına su koyabilir veya ıslatıcı makineler kullanabilirsiniz.

• Banyo gibi yerlerde fazla rutubet varsa veya sıkışıklık hissi gelişmişse fazla sıcak sudan kaçının ve odanın kapısını sarih tutun.

• Dar elbiselerden kaçının. Önden düğmeli elbiseleri ve bağcıksız pabuçları seçim edin.

• Kumpaslı olarak egzersiz yapın. Zira egzersiz akciğerlerin kapasitesini çoğaldırıyor. Bunun aksine hareketsizlik ise adalelerin cılız kalmasına ve akciğer kapasitesinin eksilmesine neden oluyor.

• İlaçlarınızı yatağınızın başında bulundurun.

Soluk Darlığı Oluştuğunda…

• Derin ve yavaş soluk almaya çalışın. Yüzeysel ve süratli soluk almaktan kaçının

• Btümöründen derin soluk alıp, dudakları büzerek ıslık çalar gibi yavaş yavaş verin.

• Diafragma solunumu çalışmaları yapın. Derin soluk alırken karnınızı şişirip soluk verirken içe doğru çöktürün.

• Eğilirken soluk verin, doğrulurken soluk alın.

• Balgam çıkarmak için aktif öksürük koşul. Derin soluk alıp öne doğru eğilerek karın adalelerinizi kastıktan sonra 2-3 defa kısa ve eforlu bir biçimde öksürün.

BİR YORUM YAZIN
ZİYARETÇİ YORUMLARI - 0 YORUM

Henüz yorum yapılmamış.