Sağlık, Sağlıklı Yaşam, Cinsel Sağlık

Site 1. rengi

Site 2. rengi

Topbar rengi

Menü ikon

Menü hover

Menü arama

Footer rengi

Tasarım

KEFİR GIPI

30.03.2021
71

Ondokuzuncu asrın ortalarında Rusya’da farklı ve acayip içimli bir alkol hakkında bilgiler dağılmaya başlamıştı. Öyle bir alkol ki hayatı uzatan, hastalıkları iyileştiren başka bir deyişle her tasaya derman bir alkoldü bu. Rivayete göre sütten yapılıyordu, çok tatlıydı, besleyiciydi ve hafifçe de ayyaşlık hissi veriyordu.

Bu alkolü Kafkasya’da Lermontov da içmişti ve buna Ruslar “sevinç veren” anlamında Kefir diyorlardı. Kafkasya’da savaşan ya da muhtelif sebeplerle oralarda bulunmuş olan başka Ruslar da bu alkolden içmişlerdi.

Kafkasyalı dağlılar öyle inanıyorlardı ki bu alkolün mayasını, armağan olarak bile başkalarına verirlerse ya da nasıl yapıldığını öğretirlerse Yaradan onlara çok kızacak, mayayı işe haylaz hale getirerek başkalarına veren milleti cezalandırıp onları açlığa mahkum edecekti.

Gıpı mayasını Rus gezgin ve Tıp adamları yapay olarak elde edememişlerdi. Bu sebeple bu alkolün saklı mayasını dağlı Kafkasyalılardan almak gerekiyordu.

Yirminci asrın başlarında Rusya Tıpçılar Birliği, Moskova’da süt fabrikası bulunan Blandov’a Gıpı yapım edilmesi teklifinde bulundular.

Blandov’un Kafkasya’da Karaçay Bölgesi’nde Narsana Kislovodsk ve Üçköken yörelerinde 12 adet peynir yapımevi bulunuyordu. Blandov, Gıpı mayasını almak üzere fabrikada çalışan İrina Saharova’yı yollamaya karar verdi. Hoş ve uslu İrina, 1906 senesinde Moskova’daki Süt Mahsulleri Enstitüsü’nü birincilikle tamamlamıştı. Blandov’un firmayı Paris’te tertip edilen bir müsabakada İrina’nın elleriyle yaptığı Tereyağı ile altın madalya kazanmıştı. Blandov şayet İrina gıpı mayasını Moskova’ya getirebilirse çok para kazanacağını ve prestijinin çoğalacağını biliyordu.

Blandov’un Peynir yapımevileri müdürü Vasiliev ile İrina beraber kendilerine en çok süt ve peynir getiren Karaçaylı Bayçoralanı Bekmirza’nın yanına gittiler. Emelleri Bekmirza’dan, Karaçaylı’ların Ruslardan sakladıkları Gıpı mayasını alabilmekti.

Bekmirza onlara oldukça misafirperverlik göstermesine karşın suallerini cevapsız vazgeçer. İrina ve Vasiliev naçar geriye dönerler. Ancak dönüş yolunda bir grup maskeli atlı, bindikleri faytonu durdurarak İrina’yı kaçırırlar ve bir dağ evine götürürler. Ertesi gün dağ evine Bekmirza kazanç. Kendisin kaçırdıkları için İrina’dan özür diler. Koz kaçırmanın Karaçaylıların birgeleneği olduğunu kendisin çok hoşlandığını ve evlenmek istediğini söyler. Bu sırada Vasiliev’in haber vermesi üzerine gelen jandarmalar Bekmirza’yı hapsederler. İrina, Bekmirza’yı duruşmaya verir. Egemen’in kaçırma hadisesinde rastgele bir zorlama olmaması sebebiyle şikayetini geri alma teklifini İrina tek bir koşulla kabul eder; Bekmirza kendisine 10 funt 1funt=409.5 gr. ağırlığında Gıpı mayası getirecektir. Bekmirza da bunu kabul eder ve ertesi gün bir buket çiçekle beraber istediği ölçüde Gıpı mayasını İrina’ya gönderir.

İrina kefir üzerine daha fazla bilgi almak emeliyle bir ay daha Narsana – Üçköken bölgesinde kalır. Daha sonra Moskova’ya döner. 1908 senesinin yaz aylarında ilk kere İrina, Saharova’nın yaptığı Gıpı Kefir Moskova’daki Botkinskaya Sağlık Kurumu’nde hastaları iyileştirmek emeliyle ilaç olarak verilir. Bir müddet sonra da tam Rusya’da dükkanlarda satılmaya başlanır.

Gıpı Kefir İle Alakalı Balakalar:

Kefir kültüre edilmiş, bir hayli sıhhat unsuru kapsayan ayran eşi bir meşrubattır. Kefir ekşi ve serinletici tadı ile ayrana, yoğurtta bulunan maya ve bakterilerin bağırsak siteminde tutunma özelliği olan ‘probiyotik’ yapıları ile de yoğurda benzemektedir. Kefirde natürel olarak yer alan bakteriler ve mayaların simbiyotik etkileşimi neticeyi oluşan yapılar bu meşrubatın kumpaslı harcanması vaziyetinde sıhhat açısından faydalar kapsamaktadır. Kıymetli vitamin ve mineraller ile yüklenmiştir, basit hazmedilebilir proteinler ve natürel antibiyotik özellikler kapsamaktadır.

Kefirde yer alan çok ölçüdeki faydalı maya ve bakteriler, kültüre edilme operasyonundan sonra etrafta bulunan laktozun tamamına yakınını yapılarında bulunan laktaz enzimi ile harcarlar. Böylece laktozu tolere edemeyen bireyler bu biçimde kefiri rahatça harcarlar.

Kefir çok değişik sütler ile misalin inek, keçi, koyun, hindistancevizi, pirinç ya da soya sütleri ile yapılabilir. Yapısal olan mukoz eşi özelliği, sindirim sisteminde faydalı bakterilerin kolonizasyonunu kolaylaştırır.

Kefir, tanecik grain ismi verilen jelatinimsi beyaz ya da sarı partiküllerden oluşmaktadır. Bu tanecikli yapı kefiri öteki süt mahsullerinden ayırmaktadır. Bu tanecikler bakteri/maya karışımı kazein süt proteini ve kompleks şekerler ile küme halini almaktadır. Bazı taneciklerin fermentasyon harekâtları neticesinde el avucuna sığabilecek büyüklüklere eriştiği öğrenilmektedir. Tanecikler yapısında bulunan faydalı organizmalar ile sütü fermente ederek kültüre edilmiş mahsule dönüştürmektedir.

Yoğurt ve Kefir arasındaki farklar nelerdir?

Her iki mahsulde kültüre edilmiş süt mahsulleridir ama değişik cinste yararlı bakteri kapsamaktadırlar. Yoğurdun kapsamış olduğu bakteriler sindirim sistemini pak tutarak burada konakçı olan öteki yararlı organizmalar için besin sağlamaktadır. Kefir bu özelliklere artı olarak yoğurdun sahip olmadığı sindirim sistemini kolonize etme özelliğine de sahiptir.

Kefir yoğurtta bulunmayan birkaç yararlı bakteriyi de kapsamaktadır, Lactobacillus caucasus, Leuconostoc, Acetobacter cinsleri ve Streptococcus cinsleri. Aynı zamanda beden için devirici patojen özellikte olan mayaların gelişimini hakimiyet altına alan ve elimine eden Saccharomyces kefir ve Torula kefir gibi mayaları da kapsamaktadır. Sindirim siteminde hasarlı bakteri ve mayaların bulunduğu etrafta mukoz asta yapı oluşturarak etrafı pakler ve bağırsakların mukavemetini artırır. Bu sebeple beden gerek Escherichia coli gibi patojenlere gerek bağırsak asalaklarına karşı daha mukavemetli hale kazanç.

Kefirde bulunan bakteri ve mayalar bütün olarak ufalanmamış yiyeceklerin sindirimine takviyeci olarak besin kaybını önlemekte, bu sayede sütunu pak ve sıhhatli yakalamaktadır. Kefirin yoğurda mukayeseyle daha ince tanecikli yapıda olması sindiriminin basit olmasını sağlamakta bu sayede de gerek bebekler gerek rahatsız yaşlılar ve sindirim bozukluklarına sahip olanlar için kullanımını kolaylaştırmaktadır.

Besin Değeri

Kefir, bedenin esas işlevlerinde ve muhtelif faaliyetlerinde kullanılan mineraller ve esansiyel amino asitler bakımından zengindir. Kefirde bulunan proteinler kısmi sindirimi yapılabilen ve bu sebeple beden tarafından basit değerlendirilebilir yapılardır. Kefirde bol ölçüde bulunan ve esansiyel amino asitlerden bir tanesi olan triptofanın, mineral maddelerden kalsiyum ve magnezyumun asap sitemi üzerinde gevşetici tesiri olduğu öğrenilmektedir. Bedenimizde en çok bulunan ikinci mineral madde olan fosfor, hücre gelişimi ve enerji gereksiniminin karşılanması için karbonhidratların, yağların ve proteinlerin kullanımında basitlik sağlamaktadır.

Kefir, B12, B1 ve K vitamini bakımdan da zengindir. Bu vitaminlerin yeterli alınması vaziyetinde gerek böbrek, karaciğer ve asap sistemine gerekse ten rahatsızlıklarına rakamsız fayda sağladığı öğrenilmektedir.

Sıhhat açısından Kefir

Kefirin perhizimizde kumpaslı olarak tüketiminin rakamsız verimleri bulunmaktadır. Khadise hazmedilebilir olması, bağırsakları arınması, yararlı bakteriler ve mayalar, vitaminler ve mineraller, ve proteinleri kapsaması. Kefir dengeleyici bir besindir. Kapsadığı yapılar ile bağışıklık sisteme takviyeci olduğu, AIDS gibi rahatsızlıkların makûsa gitmesini yavaşlatmak, fazla bitkinlik belirtisine, herpes ve kansere karşı pozitif tesirlerinin olduğu belirtilmektedir. Asap sistemi üzerine olan soğukkanlılaştırıcı tesiri sebebi ile uyku bozuklukları, bunalım ve hiperaktivite rahatsızlıklarında kullanılmaktadır.

Neden Kefir harcamalıyım?

* Zira Kafkasya Kültürü’nün bir öğesidir

* Pahalı olmayan bir besindir

* Dünyanın değişik yerlerinde Kronik Bitkinlik Belirtiyi, Astım, Ten Rahatsızlıkları ve antibiyotik rehabilitasyonundan sonra iç yankı-sistemin arınılmasında kullanılmaktadır

* Çok şeker ve şekerli yiyecek harcayan çocuklar için yararlıdır

* Natürel soğukkanlılaştırıcı ve antibiyotiktir

* Hamile bayanlar, hemşireler, yaşlılar için kompleks bir besindir

Kefirin saklanması

Kefirin çok ekşi olmayan tatlıya yakın bir tatta içilmesi isteniyor ise taze olarak bir iki gün içerisinde harcanması önerilir. Kefir ağzı bir kapalı bir kapta hafta hatta aylarca buzdolabında saklanabilir. Özellikle laktozu tolere edemeyen bireylere önerilebilecek olan, buzdolabında saklanan kefir harcandıkça üzerine taze olanlardan ilave edilmesi ve bu biçimde tüketilmesidir.

Meraklısına

Dolapta bekleyen kefir sıhhat açısından bir negatiflik etkeni oluşturmaz. Düşük sıcaklıklarda dahi, içerisinde bulunan Acetobakteriler tarafından üretilen asetik asit sebebi ile ekşiliğin çoğalmasına neden olur. Hatta bir araştırmada bir sene süresince bekletilen kefirin tadının azıcık ekşi olduğu ve içerisinde yer alan mayalar sebebi ile içki ölçüsünü % 4 etrafına çıktığı belirtilmiştir.

Kefir yapmaya bir müddet ara vereceğim, nasıl gizlerim?

Kefir tanelerini bir kaç ay kullanmayacaksanız;

* Kefir tanelerini temin ettiğinizde saf su içerisinde ufak bir kapta ya da kurutulmuş halde olacaklardır. Kefiri kullanmayacağınız zaman bir kabın içerisine saf suyu koyarak ve taneleri de içerisine ilave ederek buzdolabında +4 C saklayabilirsiniz.

Kefir tanelerini donduracak iseniz,

* Kefir tanelerini soğuk saf su ile yıkayın suyun klorsuz olmasına dikkat edin, pak ve beyaz bir havlu ile muntazamca üzerindeki nemi bastırmadan uzaklaştırın. Taneleri bir poşet ya da kutu içerisine koyun ve taneleri tamamen kapatacak kadar süt tozu ilave edin ve buzluğa kaldırın. Bu biçimde bir seneye yakın bir müddet saklayabilirsiniz.

Kefir tanelerini Kafkasya’da yapıldığı gibi kurutacak iseniz;

* Kefir tanelerini soğuk saf su ile yıkayın, pak ve beyaz bir havlu ile muntazamca üzerindeki nemi bastırmadan uzaklaştırın. Tanecikleri beyaz kağıttan kese içerisine koyup yoğun güneş altına vazgeçin. Tanecikleri burada sıcaklık, nem ve tanecik ebadına bağlı olarak bir iki gün içerisinde kuruyacaklardır. Kuruyunca renkleri sarıya dönebilir bu gayet bayağıdır. Kuruyan taneleri ağzı sıkıca kapatılabilen bir kaba koyup soğuk bir etraf ya da buzdolabında 1- 1.5 sene ortamında saklanabilir.

Saklanan kefir tanelerinin etkinliğini geri kazandırmak için ne yapmalı ?

Değişik nedenler ile kefir taneleri etkinliklerini kaybetmiş olabilirler. Onları tekerrür aktive edebilmek için;

Kefir tanelerini dondurmuşsanız;

* Dondurulmuş olan taneleri soğuk su içerisine koyun. Bu biçimde süt tozundan ufalayabilsin. Sonrasında bir kap içerisine tanelerin üzerine 1/3 oranında olacak biçimde süt ilave edin ve 24 saat beklemeye vazgeçin. Şayet pıhtılaşma istenen seviyede olmaz ise bu operasyona her 24 saatte sütün ölçüsünü her seferde artırarak devam edin. Bu harekât üç-dört gün sürebilir. İstenen aromaya ve yapıya erişildiğinde kefir taneleri sütü işlemek için hazır demektir.

Kurutmuşsanız;

* Tanecikleri bir kaba alıp üzerine 1/3 oranında süt ilave edin. 20 – 24 saat sonra daha önceki aromaya erişmiş ise taneler hazırdır. Şayet değil ise, yukarıyadaki gibi çoğalan ölçülerde süt ilave ederek bu operasyona devam edin. 2 – 7 gün arası tazelemeden sonra taneler hazır hale gelecektir.

Not: Kefiri aktive etme evresinde elde edilen kefiri içmeyiniz.

M. Tekin KOÇKAR

BİR YORUM YAZIN
ZİYARETÇİ YORUMLARI - 0 YORUM

Henüz yorum yapılmamış.