Sağlık, Sağlıklı Yaşam, Cinsel Sağlık

Site 1. rengi

Site 2. rengi

Topbar rengi

Menü ikon

Menü hover

Menü arama

Footer rengi

Tasarım

Yaşam stili ve ruh sıhhati

20.05.2021
30
Yaşam stili ve ruh sıhhati

Cinsiyet şartlanması Sarı tulumu içinde yatan bir bebeğin cinsiyetini merak eden pek az yabancı vardır. Genellikle pembe ya da mavi kıyafetler saçtaki toka ya da delinmiş …

Cinsiyet şartlanması
Sarı tulumu içinde yatan bir bebeğin cinsiyetini merak eden pek az yabancı vardır. Genellikle pembe ya da mavi kıyafetler saçtaki toka ya da delinmiş kulaklar ipucu verir. Cinsiyet şartlanmasını başlatan anne babalardır. 6 aylık bir bebek tepeden tırnağa gördüğü bir şahsın cinsiyetini ayırt edebilir. 10 aylık olduğunda, bunu karşısındakinin sadece suratına bakarak da kavrayabilir ve 2-2,5 yaşlarındayken erkek ve kız fbitkioğraflarına bakarak cinsiyeti doğru ifade edebilir. Çocuklar “kız” ve “erkek” sözcüklerini bilir bilmez hangi gruptan olduklarını bilirler.

2 yaşındaki bir kız çocuk, kız olduğunu öğrenir; 4 yaşındayken o güne dek hep kız olduğunu anlar ve 6 yaşına geldiğinde bunun kalıcı bir
gidişat olduğunun farkındadır. Minik çocuklar her şeyi siyah-beyaz olarak açıkladıkları ve cinsiyet kavramını ararken el yordamıyla hareket ettikleri için, bakış açıları son derece indirgemeci ve mucizevi derecede ayrımcıdır. Zaman geçtikçe, ebeveynler kadın ya da erkek olmanın hangi anlama geldiği mevzusunda daha incelikli bir bakış açısı geliştirmelerinde destekçi olabilirler.
Kültürümüzde, erkek ve kız çocuklara değişik davranmanın kökleri derinlere uzanır. Kızlar zarif ve nazik olduklarında methiye alırlar ve onlarla sert olmayan oyunlar oynanır. Buna karşılık minik bir oğlun inatçılığı ve düpedüz saldırganlığı “oğulların hepsi aynı” anlamına katlanan bir tahammül gücünün büyümesini sağlar.

Minik bir çocuğun bilinçaltı bunların hepsini emer. Anne babaların kız çocuklarıyla daha fazla konuştukları ve bunun da erken çocukluk yarıyılında kızların sözel marifetlerinin daha gelişkin olmasını kuvvetlendirdiği gösterilmiştir. Kızlar çok minikken “erkek gibi” giyinmelerine, oynamalarına ve davranmalarına izin verilir. Ama bunun tersi geçerli değildir. Bir kızın “erkek Fatma” olması uygun karşılanırken, bir oğlanın “hanım evladı” olması hiç de güzel karşılanmaz. Kızların duygularını ifade etmelerine izin verilir, ama ne yazık ki hâlâ pek çok oğla çok erken yaşlarda bunun “kızlara göre” bir tavır olduğu öğretilmektedir. Mektebe başladıktan sonra kızlar en iyi birkaç dostla takılırken, erkekler, çetelere ya da hiziplere katılır. Düşmanlarıyla etkileşimleri de değişiktir. Oğullar daha çok fiziksel zorbalığa müracaat etirken; kızlar alay, söylenti, sakatlıkla dalga geçme, aile, dostlar, ırk ya da kiloyla alakalı sataşma gibi laflı hamleleri seçim eder. insan bu yaşta dahi minik bir cadı olabilir! Kız çocuk zorbalığa maruz kaldığında mektebe gitmek istemeyebilir ya da hastalığı gerekçe edebilir. Mektepteki zafer seviyesi düşebilir, kendine hasar verme meyli büyüyebilir; hatta bunu bir tehdit unsuru olarak kullanabilir. Her sene mektepte zorbalığa maruz kalan çocukların bir kısmının intihar girişimini bulunduğunu öğreniyoruz. Bu sebeple, çocuğunuzda büyüyen tavır farklılıklarını ciddiye alın ve hem mektebin hem de aile doktorunuzun olup bitenlerden haberdar olmasını sağlayın. Çocukluğun gaddar dünyasında mektepteki yaşıt baskısı her iki cinsiyet için de alaya alınma tehlikesine karşı cinsel şablonun özümsenmesini sağlayacaktır.

Hem kız hem de oğullara, oyuncak silahtan tutun bebeklere kadar tam oyuncakları sunmak için hakikat bir mücadele gösteren anne babalar dahi kızların bebekleri, erkeklerin ise oyuncak silahı seçtiğini görürler. Mektep evveli yarıyıldaki bir grup oğlun beraber oynadığı oyunlar son derece fiziksel içerikli olma meylindedir; öyle ki konutunuz bir anda onlara dar gelebilir. Kızların oyunlan daha yumuşaktır ve genellikle çok fazla harekete sabretmez. Genel olarak, kızlar her yaşta erkeklere göre daha olgundur ve sahip oldukları yoğun konsantrasyon eforu, erkeklere göre daha uzun vakit bitkiurabilmelerini, fbitkioğraf yapma ya da bir kitaba bakma gibi işlerle daha uzun vakit meşgul olabilmelerini sağlar. Bir kız çocuk 4 yaşına gelmeden genellikle kendi hemcinsiyle oynamayı seçim eder. Bu gidişat erkeklerle oynamanın tertemiz bir reyin haline geldiği ilkgençlik çağına kadar sürer!

Eğitimcilerin çoğu kızlarla erkekler arasında bilme değişiklikleri ve tavırsal değişiklikler olduğunu kabul eder. Bu sebeple bir hayli uzman, ayrı eğitim görmelerinin en iyisi olduğunu iddia eder. Buna karşılık öteki uzmanlar, erken yaşta karşı türle aynı civarda bulunmanın
daha sonra daha iyi ilişkiler kurabilmeyi sağladığını öne devam ettir.

Çok süratli sihrime
Minik kızlar anneleri gibi olmayı isterler. Yürümeye başlar başlamaz yüksek ökçeli pabuçlarınızla ortada dolaşmaya başlarlar ve
ellerine en minik bir fırsat geçtiğinde makyaj malzemelerinizi sınamaya girişirler. Bu sadece bir reyindir. Ancak, kesintisiz reklam baskısmın tesiriyle minik kadınlar gibi giyinen çocuklar artık hakikat yaşamda da karşımıza çıkıyor. Günümüzde yaşıt baskısı çok güçlü
ve 5 yaşındaki çocuklar dahi tasarımcı etiketlerini öğreniyorlar. Vazgeçin de çocuğunuz çocukluğunu yaşasın; o yarıyıl öylesine kısa ve değerli ki! Gerçekten istiyorsa oje sürsün, ama sadece ara gizeme. Bunun kızınız açısından bir norm haline gelmemesi için elinizden
geleni yapın. Ama yüksek ökçeli giyme isteği karşısında sakın pes etmeyin; zira bu cins kunduralar ayaklarından omurgasına kadar kemiklerinde biçim bozukluğuna yol açacaktır. Kulaklarını deldirmesine izin verip vermemek daha çok şahsi bir seçimdir. Ama bence kulaklarıyla alakalı bakımı kendi yapabilir yaşa gelene kadar beklemenizde fayda var. Küpe takıyorsa alerjik tepkinleri önlemek için bunların saf altın ya da gümüş olmasına ve geceleri çıkartılmasına dikkat edin. Küpelerin arkaları gece uyku sırasında rahatsız edebilir. Ayrıca küpelerin çok hafif olması gerekir; ağır küpeler kulakmemesini kalıcı olarak sarkıtabilir. Millete biçimindeki küpeler basitçe yakalandığı ve kazayla çekildiğinde kulakmemesini yırtabileceği için bunları kullanmaktan sakınmalıdır.

Kız çocuklar 2 yaşındayken dahi flört etmeye programlanmıştır. Çoğu babalarına bakarken gözlerini kırpıştırır. Bazen cinsellikleri daha da keskin olabilir; eşyalara ya da kucağında bitkiurdukları yetişkinin bacağına sürtünebilirler. Bunu kendilerini iyi sezdirdiği için yaparlar. Bu tutumun mahzurlu bir tarafı yoktur; natürel olduğu için fazla tepki göstermeyin. Minikken başka bir şey yapmayı öneri ederek, misalin
bir hikaye okuyarak, dikkatlerini basitçe başka doğrultuya sürükleyebilirsiniz. Takribî 4 yaşındayken, çoğu çocuk merak ettiği için öteki çocukların cinsel uzuvlarını görmek ister. Onlar için fazla öncelikli bir hal aldığını düşünüyorsanız cinsel tutumlar üzerinde hakimiyet eforunuzu kullanmaktan korkmayın. Şayet erken cinsel gelişime tavır farklılıkları ya da genital enfeksiyonlar eşlik ediyorsa bir uzmana müracaat etin.

Cinsel eğitim
Kızınız bebeklerin nereden geldiğini öğrenmek istediğinde ona reelleri anlatın; ama verdiğiniz bilgiler yaşına uygun olsun. “Annenin karnından kazanç” cevabı iyi bir başlangıç olabilir. Kızınızın cinsel eğitimine erken yaşta, natürel açıklamalarla başlayın ve bilimsel bilgileri bir
anda hakimiyetsizce yüklemeyin. Her yeni sualle, bilgisine azıcık daha aşırısını ilave edin. Reelleri o hazmettikçe anlatırsanız, onun anlayışına, olgunluğuna uygun şekilde aktarırsanız, âdet görme ve cinsellik kavramları karşısında büyük bir şok yaşamayacaktır. Âdet görme mevzusunda pozitif konuşmanız onun için bir talihtir; âdet görmeyi kadınlığın bir nişanesi, bebek sahibi olabileceğinin bir işareti olarak anlatın. Mevzuyla alakalı ilk açıklamaları dostlarından dinlemesini beklemeyin. Dinlediklerinin hepsi yanlış olabilir ve onu afaki yere korkutabilir. Kızların çoğu, sihrime süratinin doruğa eriştiği yaştan bir sene sonrasına denk gelen 12 yaşından evvel âdet görmez. Ama bahtsız olan birkaçı 9 yaşında âdet görmeye başlayabilir; o surattan da, temel bilgileri o yaşa kadar almış olması gerekir.

Çok ender de olsa, bir kız çocukta buluğ çağı 6 ya da 7 yaşında başlayabilir. Çocuk üzerindeki sosyal ve psikolojik tesirinin yanı gizeme bu
gidişat çocuğun boyunu da etkileyebilir ve seyrek ur gibi ciddi bir tıbbi sualin göstergesi de olabilir. 9. yaş gününden evvel buluğ çağı bulguları görülen bir kız çocuk için uzman bir doktorla görüşerek lüzumlu tahliller yapılmalıdır. Tahliller neticesinde daha uygun
bir yaşa erişene kadar ergenliğin ertelenmesi gerekebilir.

Çocukluk çağı bunalımı
ingiltere ve Galler ’de 12 yaşından minik çocukların takribî yüzde 10′unda bunalım, saplantılı düşünceler ya da anksiyete gibi psikolojik bir bozukluk görülmektedir. Ne yazık ki çocuklar arasında duygu ve tavır bozuklukları giderek yaygınlaşmaktadır. Yeis verici ya da stresli vakalar bunalım saldırılarını başlatabilir. Başka Bir Deyişle, boşanma gibi büyük bir farklılık yaşayan ailelerdeki
minik çocuklar ya da bekâr annesi veya babası yeni bir eş bulan çocuklar özellikle duyarlıdır. Kendine güveni noksan, yaşama bakışı karamsar olan ya da stres karşısında olağandışı duyarlılık gösteren çocuklarda, ruhsal bir bocalama tehlikeyi özellikle yüksektir. Bazı çocuklar ise günümüzün rekabete dayalı cemiyetindeki efor lüklerle başa çıkamadıkları duygusuna karşı özellikle duyarlıdırlar. Tıpkı diş sızısında olduğu gibi, bunalım da hiçbir şey yapılmazsa makûsa gider. Zira depresif düşünme şekli, çocuğun büyümekte olan şahsiyetinin bir parçası haline gelebilir. Buna müteveccih oldukça fazla dayanak kaynağı bulunmasına ve mevzunun artık daha iyi anlaşılmasına karşın, pek çok anne baba ruhsal bozukluklarla alakalı mühürlenme meseleleri suratından çocuklarının bu cins problemler yaşadığını itiraf etme mevzusunda gönülsüzdür. Bu da bunalımdaki pek çok çocuğun, gereksinim dinlediği profesyonel dayanağı alamadığı anlamına kazanç.
Ancak uyarıcı işaretler vardır. Öncelikle mektep zaferi, dostları ve ailesiyle olan ilişkileri etkilenecektir. Sonrasında ise madde bağımlılığı, devirici tavır, şiddet ve hatta intihar meyli büyüyebilir. Yetişkinden değişik olarak çocuk, bunalımda ya da drama olduğunu
pek söylemez ve bulgular o kadar silik olabilir ki gerçekten de bir şeylerin ters gittiğini kavramak efor olabilir. “Bunalıyorum” ya da “asabim” gibi kelimeler kullanabilir ya da mutlu olmadığını söyleyebilir; ancak genellikle onu ele veren, tavır farklılıklarıdır. Dikkat edilmesi gereken bulgular; süregiden melankoli, neşe alamama, tedirginlik, bitkinlik, uykusuzluk, özsaygı noksanlığı ve sosyal çekilmedir. Bunalımdaki çocuklarda sıklıkla karın sızısı, baş sızısı ya da olağan seviyede kilo alamama gibi fiziksel bulgular da görülür. Hastalığı
gerekçe edebilirler ya da “ablavutun tekiyim”, “herkes benden nefret ediyor” ya da “keşke can verseydim” gibi negatif yorumlarda bulunabilirler. Bunlar dışında çocuk, kendi güvenliği mevzusunda fazla evhamlı da olabilir. Neyse ki çocukluk çağındaki bunalım da rehabilitasyon edilebilir. Tutumlar devam ederse, aile doktorunuz ve bazı vaziyetlerde çocuğunuzun hocayı sizi dayanak edebilecek uzmanlara yönlendirebilir. Reçeteyle kullanılan ilaçların yanı gizeme öğrenişsel terapi ya da aile terapisi gibi pek çok başka alternatif mevcuttur.

Boşanma
Çocuklar anne babaları parçaladığında ya da boşandığında büyük yeis dinlerler. Ancak, yetişkinlerin yaşadığı duygusal karmaşa içinde çocukların sezdikleri genellikle göz arkasını edilir. Çocuğu anne baba arasında meseleler olduğu mevzusunda evvelden haberdar etmek, aniden “Biz boşanıyoruz” darbesini vurmaktan daha iyidir. Müzakerenin bir parçası olmaları gerekmez, ama neler olup bittiğini öğrenmeleri gerekir. Zati ruh halinizden ters giden bir şeyler olduğunu kavrayacaklardır ve idrak ettiklerini asılda olduğundan çok daha makûsa yorabilirler. Mektep evveli çağdaki çocukların kafası karışabilir; tedirgin ya da drama olabilirler, hatta geri çekilebilirler. 6-9 yaş arasındakiler, neler olup bittiğini bütün olarak kavrayabilecek kadar olgun değildirler; ancak hiç de güzel olmayan bir şeylerin döndüğünü öğrenirler ve duygularını dışavurmak onlar için efor olabilir. Hiddetle tepki verebilirler ya da mektepteki zafer seviyeleri düşebilir. Pek çok çocuk boşanma sebebiyle kendini yargılayabilir. Bu ayrılığın onların yanılgısı olmadığını kavramalarını sağlamak çok ehemmiyetlidir. Çocuğun bu gergin yarıyılda suallerine yaşına uygun, dürüst cevaplar almaya hakkı vardır. Yetişkinler için bu gidişat özellikle de kendilerini kabahatli sezdiklerinde ne kadar rahatsız edici olursa olsun, çocuklar duygularını dışavurmada özgür vazgeçilmelidir. Sizden nefret ettiklerini söyleyebilirler ve hedefledikleri gerçekten de budur; ancak sezdiklerini söylemeleri doğrultusunda cesaretlendirilmezlerse daha sonra bu duygularını baskılayabilirler. Çocuklar ayrıca aile birliğinin parçalanması sebebiyle de acı sürüklerler; bunu olabildiğince eksiltmek için yapabileceğiniz pek çok şey var. Bu stresli yarıyılda çocuklarına gerçekten de destekçi olmaya çalışan bir anne, çocukların önünde babalarıyla hiddetli bir müzakereye girişmez. Yakın gelecekte daha önceki eşiniz olacak adamın sizi kandıran bir gaddar, palavracının teki, pinti bir domuz olduğunu düşünebilirsiniz; ama bu düşünceleri çocuklarınızla paylaşmanızın onlara bir bereketi olmaz.

Neticede ne olur? Çocuklar, ebeveynlerden birine gidip onunla sevinçli zaman geçirirken, öteki ebeveyne “hıyanet etme” mevzusunda kendilerini yargılamadıklarında çok daha mutlu olurlar. Siz artık çocuklarınızın babadene lüzum dinlemiyor olabilirsiniz, ama onların babalarına her zaman gereksinimi olacak. Ebeveynlerden biriyle iletişimini yitiren çocukların -ki pek çoğu bu gidişattadır- boşanmadan daha fazla etkileneceğini gösteren istifle ispat var. Çocukların çoğu eninde sonunda geçim sağlar, ama anne babanın devam eden bir çatışma içinde olduğu vaziyetlerde bu geçim süreci daha yavaş işler. Aynı kaideler, anne yine evlendiğinde de geçerlidir. Yeniden
çocukları bu vaka için hazırlayın; duygularını tartmaya çalışın ve sezdiklerine karşı saygı duyun. Herkesin birbiriyle iyi geçineceği mevzusunda umutsuz olsanız da yeni eşinizi çocuklara güçle kabul ettirmeye çalışmayın. Yeni eşinizle bitkiurup anne baba mesullükleri hakkında doğrudan bir konuşma yapmanız da ehemmiyetlidir. Şahsiyet çatışmaları, kıskançlıklar ve disiplin gibi mümkün tuzaklar üzerinde sarihçe konuşun. Karşılaşabileceğiniz tam meseleleri evvelden kestiremezsiniz ama zati bu cins bir konuşma hemen her zaman ehemmiyetli meseleler
ortaya çıktığında ve ilişki kırılma noktasına gelecek miktarda gerildiğinde yapılır.

Çocuklarınız ile yeni eşiniz arasındaki ilişkinin sizden bağımsız olarak şekillenmesi için zaman gerekir. Onu babalanymış gibi göstermeyi de sınamayın; bu gidişat, ufalanmış aile birliği hakkında sezdiklerini daha da makûslaştırır. Yeni eşiniz asla babalarının yerini alamayacaksa da başlangıçta dikkatli adım atmaya özen gösterirse zaman içinde değer verilen ve çok hoşlanılan bir baba figürü ve yakın bir arkadaş haline gelebilir.

Bilme güçlükleri
Bunalım ve aile travmasının yanı gizeme, bir kız çocuğun mektepteki galibiyetini etkileyen başka nedenler de olabilir; özellikle de zamanında
tanı konamazsa. Oğullarda kızlara göre üç kat sık görülen disleksi iyi öğrenilen bir meseledir ve tıbbi yayınlarda geniş yer bulan Dikkat Noksanlığı ve Hiperaktivite Bozukluğu ’na DEHB erkeklerde kızlara göre dokuz kat sık tesadüfülür. Buna karşılık, diskalküli matematik kavramlarını anlama ve matematik problemlerini çözmede güçlük hakkında pek az araştırma yapılmıştır ve öğrenil bakalım diskalküliye kimlerde daha sık tesadüfülür?
Evet, diskalküli kızlarda erkeklere göre çok daha sık görülür.

Bu gidişat, kız çocuğun kolay matematik maharetlerini edinmesini ciddi şekilde tesirler. Kolay rakamsal kavramları kavramada, istatistiği anlamada güçlük sürükleyebilir; rakamsal reelleri bilmek ona efor gelebilir. Diskalküliden mustarip çocukların dil marifetlerinin olağan ya da ileri seviyede olması ve okudukları kelimelerle alakalı iyi bir hafızaya sahip olmaları eksantriktir.

Diskalkülisi olan kız çocuklar, rakamları görselleştirmede güçlük sürükler ve sıklıkla rakamları karıştırırlar; netice olarak absürt sapan gibi görünen kusurlar yaparlar. Oysa tanı konduktan sonra, bu mevzuda destekçi olabilecek görsel destek sağlama ve matematiksel reelleri
ezberlemesi için ek vakit tanıma gibi pek çok öğretme taktiği vardır. Bazı çocuklar bir matematik problemini yüksek sesle okuduklarında
ya da bunu bir başkası yaptığında görsel kabiliyetleri yerine işitsel maharetlerini kullanabildikleri için daha iyi netice aldıklarını fark ederler. Çalışmaları için grafik kâğıdı vermek de sayılan sıralayabilmeleri açısından destekçi olur.

Basic Skills Agency ’nin Temel Yetenekler Ajansı yakın zamanlı bir raporuna göre, bilgisayarlar ve hesap aygıtları çağında dahi insanın rakamlarla arasının makûs olması, bir iş bulma ve o işi devam ettirme mevzusunda okuryazarlık vaziyetinin noksan olmasından daha büyük bir dezavantajdır. Bu sebeple, kızınızın matematikle alakalı bir meseleyi varsa hocalarıyla görüşün ve mektebindeki kılavuzluk uzmanına müracaat etin. Gerekirse, mektebin kızınıza uygun destek sağlamasına imkân verecek fertsel bir eğitim tasarıyı hazırlanabilir.

BİR YORUM YAZIN
ZİYARETÇİ YORUMLARI - 0 YORUM

Henüz yorum yapılmamış.